Zadośćuczynienie w przypadku nieprawidłowego porodu

Problem przed którym stają osoby, które chcą wytoczyć powództwo o zadośćuczynienie w związku z błędem medycznym, to ustalenie odpowiedniej kwoty zadośćuczynienia, która z jednej strony będzie rekompensowała krzywdę związaną ze zdarzeniem, a z drugiej strony będzie możliwa do uzyskania w sądzie. W takim wypadku pomocną wskazówką są wyroki sądów orzekających w podobnych sprawach.

We wpisie przyjrzę się wyrokom dotyczącym zadośćuczynienia w przypadku błędów okołoporodowych, które skutkowały niepełnosprawnością narodzonego dziecka. Natomiast o prawach kobiety w czasie porodu pisałam tutaj 

W jaki sposób jest ustalane zadośćuczynienie?

Przede wszystkim zacząć należy od tego, że nie istnieje z góry ustalony taryfikator, w ramach którego sądy w konkretnych sprawach zasądzają konkretną kwotę zadośćuczynienia. Zgodnie z obowiązującymi przepisami zadośćuczynienie ma być „odpowiednie” do poziomu krzywdy odczuwanego przez powoda – pozostawienie pewnej swobody sądom wynika z tego, że każda sprawa jest inna i zasądzane zadośćuczynienie powinno być dostosowane do konkretnego przypadku. Z biegiem lat sądy wypracowały pewne pomocnicze kryteria ustalania, jaka kwota zadośćuczynienia jest odpowiednia. I tak np. bada się czas trwania oraz stopień intensywności cierpień fizycznych i psychicznych, nieodwracalność skutków urazu, wiek poszkodowanego, jego widoki na przyszłość, konieczność korzystania z pomocy osób trzecich, bezradność życiowa, poczucie nieprzydatności społecznej czy niemożność uczestniczenia w codziennym życiu rodzinnym.

Błędy okołoporodowe skutkujące niedotlenieniem okołoporodowym

W przypadku błędów okołoporodowych stosunkowo często badane są sprawy dotyczące niedotlenienie okołoporodowego – sytuacje, w których ze względu na różne czynniki, np. przedłużającą się akcję porodową, zbagatelizowanie czynników wskazujących na zagrożenie życia i zdrowia płodu czy zwlekanie z przeprowadzeniem cesarskiego cięcia dochodzi do niedotlenienia płodu, a w efekcie dziecko rodzi się w ciężkim stanie, niekiedy z nieodwracalnym uszkodzeniem mózgu. Sprawy te należą do „najcięższego kalibru” spraw medycznych, ponieważ powodują, że pomimo prawidłowo przebiegającej ciąży, dziecko rodzi się z ciężką niepełnosprawnością i wymaga stałego leczenia, rehabilitacji i opieki ze strony najbliższych. Z tego też względu kwoty zasądzane w tego typu sprawach są stosunkowo wysokie.

W wyroku z 6 marca 2019 r., Sąd Apelacyjny w Łodzi (I ACa 563/18) przyznał małoletniemu powodowi zadośćuczynienie w wysokości 800 000 zł. W tej sprawie również rodzice wystąpili o zadośćuczynienie i sąd zasądził kwoty 250 000 (matce powoda)  i 100 000 zł (ojcu powoda) tytułem zadośćuczynienia. Ponadto na rzecz powoda zasądzono również odszkodowanie oraz rentę z tytuły zwiększonych potrzeb. Sprawa dotyczyła błędu przy podaniu znieczulenia podpajęczynówkowego – niedoświadczona lekarka miała problem ze znalezieniem odpowiedniego miejsca do podania znieczulenia. Wydłużony proces znieczulenia doprowadził w ocenie sądu do urodzenia dziecka w stanie krytycznym, a długofalowo spowodował m.in. encefalopatię niedokrwienną i padaczkę. W efekcie dziecko stało się osobą trwale niepełnosprawną, leżącą, bez odruchu połykania i wymagającą całodobowej opieki.

Również Sąd Apelacyjny w Warszawie, w wyroku z 23 kwietnia 2018 r., (VI ACa 1458/13) uznał za zasadne przyznać małoletniej powódce kwotę 800 000 zł tytułem zadośćuczynienia (całą dochodzoną przez nią kwotę), a także odszkodowanie i rentę. Jak ustalono w trakcie postępowania sądowego, rodząca kobieta zgłosiła się do szpitala z odpłynięciem zielonych wód płodowych, jednak mimo musiała czekać ok. 2 godzin na przyjęcie na oddział. Następnie, pomimo objawów wskazujących na niedotlenienie wewnątrzmaciczne płodu, nie zdecydowano się na przeprowadzenie cięcia cesarskiego. Po wielogodzinnym porodzie siłami natury, zdecydowano się na zastosowanie próżnociągu, co doprowadziło do urodzenia się dziecka w stanie zamartwicy, a w konsekwencji do encefalopatii mózgu, niedowładu czterokończynowego oraz padaczki. W tym wypadku również małoletnia powódka była trwale niepełnosprawna i wymagała stałej opieki osób trzecich.

Najwyższe dotąd zadośćuczynienie zasądzone przez sąd apelacyjny i utrzymany przez Sąd Najwyższy wskutek błędu przy porodzie wyniosło 1 200 000 zł zadośćuczynienia dla małoletniej powódki (wyrok Sądu Najwyższego z 15 czerwca 2018 r., I CSK 472/16). Tym samym wyrokiem Sąd Najwyższy utrzymał również zasądzoną na rzecz matki kwotę 300 000 zł i dla ojca 200 000 zł. Ponadto zasądzono odszkodowanie i rentę z tytułu zwiększonych potrzeb na rzecz małoletniej powódki. Z ustalonego przez sąd stanu faktycznego wynikało, że matka została przyjęta do szpitala w dobrym stanie, z nieregularnymi boleściami w podbrzuszu i została zakwalifikowana do porodu drogami natury. W dalszym przebiegu porodu lekarze zignorowali zaburzenia czynności sera płodu, przez co zbyt późno zdecydowano się na zakończenie porodu cesarskim cięciem. Efektem nieprawidłowego przeprowadzenia porodu były narodziny dziecka w ciężkim stanie. U dziecka stwierdzono encefalopatię, padaczkę lekooporną, a także opóźniony rozwój psychoruchowy i niedowład czterokończynowy.

Błędy okołoporodowe skutkujące uszkodzeniem barku

Sąd Apelacyjny w Gdańsku, w wyroku z 23 czerwca 20121 r., (I ACa 567/20) zasądził na rzecz małoletniego powoda całą dochodzoną przez niego kwotę zadośćuczynienia, tj. 200 000 zł. W czasie porodu siłami natury doszło do zaklinowania się rodzącego się dziecka w kanale rodnym i wskutek nieprawidłowego postępowania personelu medycznego doszło do porażenia splotu barkowego, przez co dziecko od urodzenia nie ma czucia w lewej ręce od łokcia w dół i tą ręką nie porusza.

Sąd Apelacyjny w Krakowie, w wyroku z 21 grudnia 2018 r., (I ACa 152/18) zasądził na rzecz małoletniej powódki kwotę 300 000 zł tytułem zadośćuczynienia (powódka domagała się 400 000 zł). W tym przypadku doszło do niedotlenienia okołoporodowego oraz wystąpił  niedowład lewej ręki wskutek porażenia barku. Sąd ustalił, że ze względu na uszkodzenie barku, do którego doszło w czasie porodu, powódka wymaga stałej rehabilitacji ortopedycznej i neurologicznej. W toku postępowania sąd zasięgnął opinii biegłych, z których wynikało, że lekarze nie zidentyfikowali czynników ryzyka wystąpienia dystocji barkowej przez co nieprawidłowo przeprowadzono poród.

Warto odnotować, że Sąd Apelacyjny w Łodzi, w wyroku z 14 marca 2018 r., (I ACa 938/17) w podobnej sprawie – porażenia barku w przypadku nieprawidłowo przeprowadzonego porodu główkowego skutkującego niedowładem ręki, który je – zasądził na jego rzecz zadośćuczynienie w wysokości 70 000 zł (przy żądanych 100 000 zł). Kwota zadośćuczynienia wynikała z faktu, że uszczerbek odniesiony przez małoletnią był długotrwały, ale wskutek leczenia i rehabilitacji było możliwe przywrócenie sprawności ręki w znacznym stopniu.

Masz pytanie związane z tekstem? Zapraszam do kontaktu!